Mart 2026: LGBTİ+'lar Meclis gündeminin neresinde?
Mart 2026: LGBTİ+'lar Meclis gündeminin neresinde?
- 27/04/2026
- ÜniKuir
Mart 2026’da Meclis’te LGBTİ+’lar sınırlı şekilde gündeme geldi; nefret söylemi sürerken hak temelli sözler düşük düzeyde kaldı.
Gönüllülerimizle birlikte yürüttüğümüz meclis izleme çalışması kapsamında Mart ayında TBMM’de LGBTİ+ haklarını içeren yasama ve denetim faaliyetlerini sizler için derledik.
Türkiye Büyük Millet Meclisinde Mart ayında;
Genel Kurul 10 kez toplandı, bu toplantılardan LGBTİ+’lardan 3 kez hak temelli, 2 kez ayrımcı biçimde söz edildi.
İzleme kapsamında olan meclis komisyonları toplamda 11 kez toplandı. LGBTİ+’lar 2 kez nefret söylemiyle hedef alındı.
Milletvekilleri tarafından 98 basın toplantısı yapıldı. Bunların 1’inde nefret söylemi üretildi.
Mecliste grubu bulunan siyasi partilerin düzenlediği 14 grup toplantısının 2’sinde hak temelli söylem benimsenmiştir.
53 kanun teklifinin hiçbirinde LGBTİ+ hakları tartışılmadı.
71 meclis araştırma önergesinin hiçbirinde LGBTİ+ hakları tartışılmadı.
1.112 yazılı soru önergesi sunuldu. Bunların 3’ünde LGBTİ+’lar hakları yer aldı.
Genel Kurul
Mart ayındaki Genel Kurul görüşmelerinde, sağlık hakkı, hormon tedavisine erişim, toplumsal cinsiyet eşitliği ve LGBTİ+’ların varlığının siyasal tartışmalar içinde açık biçimde hedef alınması öne çıktı. 4 Mart’ta DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki, translar için hormona erişimin fiilen imkânsız ve suç gibi ele alınan bir mesele hâline getirildiğini belirterek sağlık politikalarındaki eşitsizliğe dikkat çekti. 5 Mart’ta DEM Parti Grup Başkanvekili Gülistan Kılıç Koçyiğit, e-reçete sistemi üzerinden hormon terapisinde kullanılan ilaçlara erişimin engellendiğini, bunun hiçbir yasal ve bilimsel gerekçeye dayanmadığını ve özellikle kadın sağlığı, ergen sağlığı ve cinsiyet uyum süreçleri bakımından ciddi yaşamsal riskler yarattığını vurguladı. 26 Mart’taki görüşmelerde ise AKP İstanbul Milletvekili Büşra Paker, kadına yönelik şiddet tartışması sırasında toplumsal cinsiyet eşitliği kavramını ve LGBTİ+’ları hedef alan bir söylem kurarak meclise sunulan araştırma önergesine bu nedenle destek vermeyeceklerini söyledi. AKP Grup Başkanvekili Abdulhamit Gül de kadın ve erkek dışında hiçbir kimliği kabul etmediklerini ifade etti. Buna karşılık DEM Parti Grup Başkanvekili Gülistan Kılıç Koçyiğit, toplumsal cinsiyet eşitliğinin evrensel bir kavram olduğunu, dışlayıcı siyasetin insanların yaşam hakkını tehlikeye attığını ve Meclis’te kurulan her yanlış cümlenin sokakta, okulda ve işyerinde şiddet olarak geri döndüğünü belirterek itiraz etti.
Komisyon Toplantıları
3 Mart’ta Çocukların Suça Sürüklenmesine Yol Açan Nedenlerin Araştırılması amacıyla kurulan meclis araştırma komisyonunda RTÜK Başkan Yardımcısı Deniz Güler, çocuklara yönelik istismar ve şiddet içerikleriyle birlikte LGBTİ+ konusunu da kurumun “çok hassas” olduğu başlıklar arasında saydı. Dijital platformlarda bu kapsamdaki içeriklerin çıkarılması için bildirimlerde bulunduklarını ve yayın denetiminde genel ahlak, milli manevi değerler ve ailenin korunması ilkelerini temel aldıklarını belirtti. 5 Mart’ta aynı komisyonda uzman sıfatıyla konuşan Prof. Dr. Hatice Ferhan Odabaşı ise yapay zekâ ve dijital ortamların çocuklar üzerinde duygusal bağımlılık yaratabileceğini söylerken, aile içi çatışmalardan kaçan çocukların cinsel yönelimlerinin bu süreçte etkilenebileceğine dair bilimsel açıdan sorunlu ve damgalayıcı bir çerçeve kurdu.
Grup Toplantıları
Mart ayındaki grup toplantılarında DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, hem LGBTİ+’ları hedef alan yasa tartışmalarına karşı çıktı hem de toplumsal mücadele içindeki LGBTİ+ varlığını görünür biçimde selamladı. 3 Mart’taki konuşmasında Hatimoğulları, basında yer alan yargı paketi taslaklarıyla kadınların ve LGBTİ+’ların yaşamlarının hedef alındığını, toplumsal cinsiyet eşitliğinin “cinsiyetsizlik” söylemi üzerinden suç kapsamına sokulmak istendiğini ve nafaka hakkına dönük müdahalelerin gündemde olduğunu belirtti; İstanbul Sözleşmesi’ne dönülmesi, 6284 sayılı Kanun’un etkin uygulanması ve nefret suçlarını körükleyen politikalardan vazgeçilmesi çağrısı yaptı. 31 Mart’taki konuşmasında ise Newroz alanlarına kimlikleri ve talepleriyle katılan farklı toplumsal kesimlere teşekkür ederken LGBTİ+’ları da açıkça anarak ortak mücadele zeminindeki yerlerini vurguladı.
Basın Toplantıları
3 Mart’ta HÜDAPAR Gaziantep Milletvekili Şahzade Demir, pedofili tartışmalarını “cinsiyet eşitliği” ve “cinsel yönelim” kavramlarıyla ilişkilendirerek LGBTİ+ hakları ve toplumsal cinsiyet eşitliği savunusunu hedef alan ağır bir söylem kullandı. Demir, bu kavramları “sosyal ifsad” çerçevesinde sunarken, feminist ve hak temelli itirazları da değersizleştiren, komplo temelli ve damgalayıcı bir dil benimsedi.
Yazılı Soru Önergeleri
EMEP Gaziantep Milletvekili Sevda Karaca, trans mahpus Poyraz’ın Sincan Hapishanesi’nde şüpheli şekilde yaşamını yitirmesi sonrasında yürütülen adli ve idari soruşturmaların etkili biçimde işletilmemesini meclis gündemine taşıdı. CHP Adana Milletvekili Müzeyyen Şevkin, kadın sığınmaevlerine ilişkin yazılı soru önergesinde LGBTİ+’ların bu mekanizmalara kabul edilmemesine dikkat çekerek Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının bu konudaki politikasını sordu. DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki ise trans kadın hekim Larin Kayataş’ın benzer gerekçelerle ikinci kez devlet memuriyetinden çıkarılmasını ve bu durumun LGBTİ+’ların kamu hizmetine eşit katılım hakkı bakımından yarattığı ayrımcılığı yazılı soru önergesiyle gündeme getirdi.
Mart ayında LGBTİ+’ların gündeminde ayrıca; İstanbul Medeniyet Üniversitesi’nde LGBTİ+ karşıtı bir etkinliği protesto ederken gökkuşağı bayrağı açan dört öğrenciye yönelik başlatılan disiplin soruşturması sonucunda verilen kınama cezasına yapılan itirazın reddedilmesi, İstanbul Teknik Üniversitesi’nde Sinema Kulübü’nün queer ve feminist temalı filmleri içeren açık hava gösterimine uygulanan sansür, 8 Mart yürüyüşlerinde ve mitinglerinde gökkuşağı bayraklarına ve renklerine yapılan hukuka aykırı müdahaleler, Ankara’da bir trans kadının kimlik kontrolü sırasında uğradığı kötü muamele ve haksız gözaltı vardı. Ancak bunlar meclis gündemine yansımadı.
Bu ay LGBTİ+ haklarını gündem eden milletvekilleri:
DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları (2 kez)
DEM Parti Grup Başkanvekili Gülistan Kılıç Koçyiğit (2 kez)
DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki (2 kez)
CHP Adana Milletvekili Müzeyyen Şevkin
EMEP Gaziantep Milletvekili Sevda Karaca
Meclis izleme çalışmasında görev alan gönüllülerimiz; Cem Aydın, Emirhan, Gökçe, Şansal Gümüşpala ve Şerife Atak
Görsel tasarım sürecinde görev alan gönüllümüz: Melis'e teşekkürlerimizle
Meclis Sözlüğü
Basın Toplantıları: Milletvekillerinin gerekli gördükleri konularda mecliste bu amaçla ayrılmış bir alanda görüşlerini kamuoyuyla paylaşabilmesini sağlar.
Genel Kurul: TBMM'nin yasama ve denetim faaliyetlerine ilişkin her türlü işin görüşüldüğü ve karara bağlandığı en üst karar organıdır.
Grup Toplantıları: TBMM'de en az 20 milletvekili bulunan siyasi partiler, siyasi parti grubu kurabilmektedir. Bu gruplar genellikle haftada bir olmak üzere toplantılarda partilerinin politikalarını ve görüşlerini kamuoyuna aktarır.
Komisyonlar: Genel Kurul adına çalışmak üzere belli sayıda milletvekilinin katılımıyla oluşan, gündemdeki kanun tekliflerini genel kurul öncesinde görüşerek kabul eden, reddeden veya değiştiren ve karara bağladığı işlere ilişkin rapor hazırlayan kurullardır.
Kanun Teklifi: Bir ya da daha fazla milletvekilinin imzasıyla ve gerekçeli bir şekilde yeni bir kanun çıkarılması veya mevcut kanunun belli bir şekilde değiştirilmesi amacıyla hazırlanmaktadır.
Meclis araştırma önergeleri: En az bir milletvekili tarafından meclisin belirli bir konuda ayrıntılı bilgi edinmek ve raporlaştırmak üzere milletvekillerinin katılımıyla oluşturduğu özel bir komisyon oluşturması amacıyla verilir.
Yazılı soru önergeleri: Milletvekilleri tarafından yasama ve denetim faaliyeti içerisinde, Cumhurbaşkanı yardımcılarının ya da bakanların görev alanına giren konularda yanıtlaması için sunulan soruları içerir.
Genel görüşme önergeleri: Devleti ve toplumun genelini ilgilendiren konular üzerine mecliste milletvekillerinin katılımıyla genel görüşme açılması için verilir. Genel görüşme açılması siyasi parti grupları veya en az 20 milletvekili tarafından yazılı bir önergeyle istenebilir. Genel görüşmelerde herhangi bir oylama yapılmamakta ve karar alınmamaktadır.
Meclis soruşturma önergeleri: Meclisin salt çoğunluğunu sağlayacak sayıda milletvekili tarafından, görevde bulunan veya görevinden ayrılmış olan Cumhurbaşkanı yardımcılarının veya bakanların ya da parlamenter sisteminde görev yapmış olan başbakan veya bakanların görevleriyle ilgili işlerden dolayı cezai sorumluluklarını gerektiren fiillerin soruşturulması amacıyla verilir.
Daha fazla kavram için: https://www.tbmm.gov.tr/ParlamentoTerimleriSozluk
