
Meclis izleme çalışması kapsamında Nisan ayında TBMM’de LGBTİ+ haklarını içeren yasama ve denetim faaliyetlerini sizler için derledik.
Türkiye Büyük Millet Meclisinde Nisan ayında;
Genel Kurul
2 Nisan’da Yeni Yol Gaziantep Milletvekili Ertuğrul Kaya, aile kavramının örselenmesini ve ahlaki değerlerden uzaklaşmayı çocuklar açısından temel bir risk olarak tanımladı. Aynı oturumda AKP Ankara Milletvekili Zeynep Yıldız, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın “sapkın akımlar” ifadesine atıfla aileyi korumanın öncelikli görev olduğunu söyledi. 15 Nisan’da DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki, TOBB ETÜ öğrencisi trans Arya’nın yaşamını yitirmesini gündeme taşıyarak yurt yönetimi, öğrenciler arası şiddet, rıza dışı outing ve LGBTİ+ öğrencilerin kampüslerde güvende hissetmemesine ilişkin iddiaların araştırılmasını istedi. 21 Nisan’da AKP Kars Milletvekili Adem Çalkın, Millî Eğitim Bakanı Yusuf Tekin’i savunurken eşcinselliğin ve LGBTİ+’ların okullara sokulmadığını söyleyerek dışlayıcı bir dil kullandı; aynı gün DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Adalet Kaya, müfredattan “toplumsal cinsiyet eşitsizliği” kavramının çıkarılmasını eleştirerek eğitim politikalarının kimleri koruduğunu ve kimleri dışladığını belirlediğini vurguladı. 23 Nisan’da EMEP Gaziantep Milletvekili Sevda Karaca Demir ise çocukların yaşadığı yapısal sorunların üzerinin sosyal medya, LGBTİ+’lar ve aileler hedef gösterilerek örtüldüğünü ifade etti.
Komisyon Toplantıları
7 Nisan’da Çocukların Suça Sürüklenmesine Yol Açan Nedenlerin Araştırılması amacıyla kurulan meclis araştırma komisyonunda AKP Kayseri Milletvekili Ayşe Böhürler, “cinsiyet memnuniyetsizliği” meselesinin tıbbi, psikolojik ve sosyolojik boyutlarıyla ele alınması gerektiğini belirterek eğitici eğitimlerinin içeriğine ilişkin sorular yöneltti. Aynı toplantıda Diyanet İşleri Başkanlığı Din Hizmetleri Genel Müdürü Metin Akbaş, “sağlıklı kimlik gelişimi”, “cinsiyet kimliği” ve “cinsiyet disforisi” başlıklarında din görevlileri, manevi danışmanlar ve rehberlere yönelik eğitimler düzenlendiğini; çocuklar, gençler ve ailelere yönelik kimlik gelişimi seminerleri verildiğini aktardı. 22 Nisan’da Dijital Mecralar Komisyonu’nda AKP İstanbul Milletvekili Büşra Paker ise Disney’in çocuklara yönelik içeriklerinde “LGBT propagandası” yapıldığını ileri sürerek dijital platformlardaki LGBTİ+ temsillerini hedef alan bir değerlendirmede bulundu.
Grup Toplantıları
Nisan ayındaki grup toplantılarında 1 Mayıs, toplumsal mücadele ve medya politikaları bağlamında LGBTİ+’lar gündeme geldi. 14 Nisan’da DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, 1 Mayıs’ı işçi sömürüsüne, kadına yönelik şiddete, Kürt halkına, Alevilere, doğa savunucularına ve LGBTİ+’ların yok sayılmasına karşı ortak dayanışma ve mücadele günü olarak tanımladı. 15 Nisan’da Saadet Partisi Genel Başkanı Mahmut Arıkan, iktidarın aile söylemine rağmen medya ve dijital platformlarda “LGBT ve cinsiyetsizlik propagandasına” göz yumduğunu ileri sürerek yayıncılık politikalarını ahlaki çöküş söylemiyle eleştirdi. 28 Nisan’da ise Tülay Hatimoğulları, 1 Mayıs’ın işçiler, kadınlar, gençler ve LGBT+’lar dahil olmak üzere farklı halklar, inançlar ve kimlikler için ortak mücadele günü olduğunu vurguladı.
Basın Toplantıları
8 Nisan’da HÜDA PAR Mersin Milletvekili Faruk Dinç, sosyal medya ve fenomenlik kültürünü “dijital sapkınlık” olarak tanımlayarak gençleri korumak için değerler eğitimi, ruh sağlığı desteği ve denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiğini savundu. 21 Nisan’da HÜDA PAR Batman Milletvekili Serkan Ramanlı, eğitim kurumlarında yaşanan şiddeti “Batılı değer yargıları” ve mevcut eğitim sistemiyle ilişkilendirerek eğitim programlarının inanç ve ahlak eksenli biçimde yeniden düzenlenmesi çağrısı yaptı. 23 Nisan’da DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki ise iktidarın eğitim politikalarını tek tipçi, kadın düşmanı, LGBTİ+ karşıtı, göçmen karşıtı ve militarist olarak nitelendirdi; çocukların çoğulcu, demokratik ve farklılıkları zenginlik olarak gören bir eğitim ortamında büyümesi gerektiğini vurguladı. Saki ayrıca, çocukların öfke, yalnızlık ve dışlanmışlık deneyimlerinin toplumsal cinsiyet eşitliğinin eğitimde hayati olduğunu gösterdiğini belirterek mevcut müfredatın kaldırılması çağrısı yaptı.
Yazılı Soru Önergeleri
Nisan ayında verilen yazılı soru önergeleri, trans mahpusların yaşam hakkı ve cezaevlerinde maruz bırakıldıkları ayrımcılık biçimleri etrafında yoğunlaştı. 10 Nisan’da CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu, Sincan Hapishanesi’nde tutulan trans erkek mahpus Poyraz’ın şüpheli ölümüne ilişkin olarak ölüm öncesindeki gözetim koşullarını, sağlık müdahalesinde gecikme yaşanıp yaşanmadığını, cezaevi yönetiminin sorumluluğunu ve LGBTİ+ mahpuslara yönelik ayrımcı uygulamalar hakkında idari ve cezai soruşturma açılıp açılmadığını Adalet Bakanı’na sordu. 29 Nisan’da ise DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Ceylan Akça, aynı olaya ilişkin ihmal, ayrımcılık ve kötü muamele iddialarını gündeme taşıyarak Poyraz’ın ölümünün tüm yönleriyle araştırılması talebiyle yazılı soru önergesi sundu. Bu ayki önergeler, trans mahpusların güvenliği ve cezaevi idaresinin sorumluluğu konularında hesap verebilirlik talebini öne çıkardı.
Meclis Araştırma Önergeleri
21 Nisan’da DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki ve 20 diğer milletvekili, kamu ve özel sektörde çalışan LGBTİ+’ların iş yaşamında karşılaştığı ayrımcılık, dışlanma, güvencesizlik ve hak ihlallerinin araştırılması amacıyla Meclis araştırması önergesi sundu. Önerge, LGBTİ+’ların istihdama erişimi ve çalışma hayatında eşitlik için alınması gereken önlemlerin belirlenmesini hedefledi.
Nisan ayında LGBTİ+’ların gündeminde ayrıca;
Ancak bunlar meclis gündemine yansımadı.
Bu ay LGBTİ+ haklarını gündem eden milletvekilleri:
DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları (2 kez)
DEM Parti İstanbul Milletvekili Özgül Saki (3 kez)
CHP Diyarbakır Milletvekili Sezgin Tanrıkulu
DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Adalet Kaya
DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Ceylan Akça
EMEP Gaziantep Milletvekili Sevda Karaca Demir
Meclis izleme çalışmasında görev alan gönüllülerimiz; Cem Aydın, Emirhan, Gökçe, Şansal Gümüşpala ve Şerife Atak'a teşekkür ederiz.
Meclis Sözlüğü
Basın Toplantıları: Milletvekillerinin gerekli gördükleri konularda mecliste bu amaçla ayrılmış bir alanda görüşlerini kamuoyuyla paylaşabilmesini sağlar.
Genel Kurul: TBMM'nin yasama ve denetim faaliyetlerine ilişkin her türlü işin görüşüldüğü ve karara bağlandığı en üst karar organıdır.
Grup Toplantıları: TBMM'de en az 20 milletvekili bulunan siyasi partiler, siyasi parti grubu kurabilmektedir. Bu gruplar genellikle haftada bir olmak üzere toplantılarda partilerinin politikalarını ve görüşlerini kamuoyuna aktarır.
Komisyonlar: Genel Kurul adına çalışmak üzere belli sayıda milletvekilinin katılımıyla oluşan, gündemdeki kanun tekliflerini genel kurul öncesinde görüşerek kabul eden, reddeden veya değiştiren ve karara bağladığı işlere ilişkin rapor hazırlayan kurullardır.
Kanun Teklifi: Bir ya da daha fazla milletvekilinin imzasıyla ve gerekçeli bir şekilde yeni bir kanun çıkarılması veya mevcut kanunun belli bir şekilde değiştirilmesi amacıyla hazırlanmaktadır.
Meclis araştırma önergeleri: En az bir milletvekili tarafından meclisin belirli bir konuda ayrıntılı bilgi edinmek ve raporlaştırmak üzere milletvekillerinin katılımıyla oluşturduğu özel bir komisyon oluşturması amacıyla verilir.
Yazılı soru önergeleri: Milletvekilleri tarafından yasama ve denetim faaliyeti içerisinde, Cumhurbaşkanı yardımcılarının ya da bakanların görev alanına giren konularda yanıtlaması için sunulan soruları içerir.
Genel görüşme önergeleri: Devleti ve toplumun genelini ilgilendiren konular üzerine mecliste milletvekillerinin katılımıyla genel görüşme açılması için verilir. Genel görüşme açılması siyasi parti grupları veya en az 20 milletvekili tarafından yazılı bir önergeyle istenebilir. Genel görüşmelerde herhangi bir oylama yapılmamakta ve karar alınmamaktadır.
Meclis soruşturma önergeleri: Meclisin salt çoğunluğunu sağlayacak sayıda milletvekili tarafından, görevde bulunan veya görevinden ayrılmış olan Cumhurbaşkanı yardımcılarının veya bakanların ya da parlamenter sisteminde görev yapmış olan başbakan veya bakanların görevleriyle ilgili işlerden dolayı cezai sorumluluklarını gerektiren fiillerin soruşturulması amacıyla verilir.
Daha fazla kavram için: https://www.tbmm.gov.tr/ParlamentoTerimleriSozluk
Çerez Politikası
Size en iyi hizmeti sunabilmek ve reklam çalışmalarında kullanmak amacıyla sayfamızda çerezlerden faydalanıyoruz. Sayfamızı kullanmaya devam ederek çerez kullanımına izin vermiş oluyorsunuz. Çerezler hakkında ayrıntılı bilgiye Çerez Politikamız'dan ulaşabilirsiniz.